Təcavüzkar siyasətin ən qanlı
səhifəsi
Real hadisələri, həyat həqiqətlərinin bəzi hallarda bədiiləşdirmək, insanları təsirləndirmək üçün qəlbdən keçənləri poetikləşdirmək müəllifin ruhi dincliyi, həm də oxucunu daha ciddi düşündürmək baxımından səciyyəvidir.
Xocalı soyqırımı dünyada analoqu olmayan elə bir bəşəri faciədir ki, onu düşünmədən, duymadan həyəcansız qələmə almaq mümkün deyil. Erməni silahlı birləşmələri tərəfindən dinc insanlara qarşı həyata keçirilmiş bu ağlasığmaz vəhşiliklər insanlığa xəyanətdir. Bu xəyanətin mayasında ancaq bir gecədə 613 nəfər Xocalı sakininin qətlə yetirilməsi, minlərlə insanın yaralanması, şikəst edilməsi, əsir götürülməsi, ağır işgəncələrə məruz qalması deyil, bütün Azərbaycan xalqına, türk dünyasına qəsd, düşmənçilik, terror aktıdır.
Xocalı soyqırımı erməni vəhşiliyinin nələrə qadir olduğunu, ermənilərin terrora yiyələndiklərini və bundan necə qəddarcasına istifadə etdiklərini bütün dünyaya nümayiş etdirməklə bərabər, həm də dünya xalqlarının heç birinin belə faciələrdən sığortalanmadığını göstərir, bəşəriyyəti belə hallara qarşı barışmaz, sayıq, ədalətli olmağa, insan qatillərinə qarşı birgə mübarizə aparmağa səsləyir. Çünki dünyanın bir çox ölkələrində baş verən son hadisələr Xocalı soyqırımının sonuncu olmadığını deməyə əsas verir
Ancaq çox təəssüf ki, dünya ictimaiyyəti, beynəlxalq təşkilatlar, sözü keçən böyük dövlətlər bu günə kimi Xocalı soyqırımına lazımi hüquqi-siyasi qiymət verməmişlər. Azərbaycan həqiqətlərı, Ermənistan silahlı birləşmələri tərəfindən torpaqlarımızın işğalı, bir milyondan artıq qaçqın və məcburi köçkünün taleyi ilə əlaqədar ədalətli tədbirlər görülməmiş, təcavüzkar öz layiqli cəzasını almamışdır.
Xocalı soyqırımı ermənilər tərəfindən əsrlərdən bəri Azərbaycan xalqına qarşı hazırlanan düşünülmüş məkrli planların tərkib hissəsidir. Çünki bu, xalqımıza qarşı törədilmiş birinci soyqırımı hadisəsi deyildir. XX əsrdə belə qanlı hadisələr dəfələrlə təkrarlanmışdır. Ermənilər tərəfindən hazırlanan və həyata keçirilən kütləvi insan qırğınları - Bakı, Şamaxı, Quba və eləcə də ölkəmizin müxtəlif regionlarında baş tutan faciələr erməni vəhşiliyinin, qəddarlığının əyani nümunəsidir.
Erməni təcavüzündən danışarkən Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev demişdir: “Son iki əsrdə erməni millətçiləri tarixi Azərbaycan torpaqları hesabına mifik “Böyük Ermənistan” ideyasını gerçəkləşdirmək məqsədilə dəfələrlə xalqımıza qarşı terror, kütləvi qırğın, deportasiya və etnik təmizləmə kimi bəşəri cinayətlər törədib. XX əsrin sonunda dünyanın gözü qarşısında baş verən, qəddarlığı və amansızlığı ilə fərqlənən Xocalı soyqırımı isə bu təcavüzkar siyasətin ən qanlı səhifəsi idi”.
Azərbaycan Prezidenti hər dəfə Xocalı soyqırımını ürək ağrısı ilə xatırlayır, ən mötəbər tədbirlərdə erməni millətçilərini, Ermənistan rəhbərlərini kəskin, əsaslı ifadələrlə ifşa edir, siyasi iradə ortaya qoyaraq şəhidlərimizin qanının yerdə qalmayacağını, torpaqlarımızın hansı yolla olursa-olsun düşməndən azad ediləcəyini bildirir.
Son illər Heydər Əliyev Fondu, fondun vitse-prezidenti Leyla xanım Əliyevanın rəhbərliyi ilə “Xocalıya ədalət!” beynəlxalq kampaniyası çərçivəsində böyük işlər görülmüş, istər xarici ölkələrdə, istərsə də respublika ərazisində əhəmiyyətli tədbirlər həyata keçirilmişdir. Nəticədə bir neçə ölkə parlamenti və beynəlxalq təşkilat bu qətliamı soyqırımı kimi tanımışdır.
“Xocaliya ədalət!” kampaniyası ardıcıl xarakterli fəaliyyəti ilə Xocalıda baş verən hadisələrin dünya ictimaiyyətinə catdırılmasında, erməni millətçilərinin vəhşiliklərinin əyani faktlarla açılıb ifşa edilməsində əhatə dairəsini gündən-günə genişləndirir, tədbirlərin səmərəsini artırır. Bu tədbirlərin istiqaməti bilavasitə insanlarda erməni faşistlərinə, təcavüzkarlığa, qəddarlığa nifrətə, ədalətin təmin olunmasına, inama, yonəldilmişdir. Bu gün də tədbirlər müvəffəqiyyətlə davam etdirilir.
Yetim qalan uşaqlar
Xocalı soyqırımı insanlığa qarşı qəddarlığın, vəhşiliyin elə bir əlçatmaz zirvəsidir ki, bu zirvənin fəth olunmasını Allahı və dini olan heç bir insan arzu etməz. Əlsiz-ayaqsız qocaları güllələmək, müqavimət göstərən gənclərin başını, dilini kəsmək, gözünü çıxarmaq, körpələri süngüyə keçirmək, uşaqların gözü qarşısında ata-ananı işgəncələrlə öldürmək, yandırmaq, diri-diri torpağa basdırmaq Allahsızlıqdır, vəhşilikdir, insanlığın adına ən böyük ləkədir.
Xocalı soyqırımı gecəsi 25 uşaq hər iki valideynini itirmişdir. İndi onlardan bir çoxu respublikamızın ayrı-ayrı regionlarında, bəziləri isə xarici ölkələrdə öz qohumları ilə birgə yaşayırlar. Araz Orucov, Xatirə Mirzəyeva, Gülnaz Kərimova, Vüsalə Məhərrəmova, Samir İbrahimov və bir çox uşaqlar o müdhiş gecədə gördüklərini, başlarına gətirilənləri ömürlərinin sonuna kimi unuda bilməzlər. Çünki onların gözləri qarşısında ata-anaları, bacı-qardaşları, yaxın qohumları vəhşiliklə qətlə yetirilmiş, parça-parça doğranmış, diri-diri yandırılmış, torpağa basdırılmışdır.
Ermənilərin ağlagəlməz qəddarlıqlarının şahidlərindən biri də Mehdi Firudin oğlu Əliyevdir. Həmin qanlı gecəni Mehdi həyatının, nəslinin, elinin-obasının faciə günü adlandırmaqda haqlıdır. Xocalıya hücumdan bir az əvvəl özünü ata-anasının, qardaşlarının əhatəsində xoşbəxt hiss edən dördyaşlı Mehdinin bütün arzuları bir andaca məhv oldu...
Göydən od yağırdı. Güllə
səsindən qulaq tutulurdu. Dördyaşlı Mehdi qalaq-qalaq
sıralanmış insan cəsədlərinin arasında
ilişib qalır, yıxılır-durur,
qışqırır, ata-anasını,
qardaşlarını köməyə
çağırırdı. Ancaq səsinə səs verən
yox idi. O, ancaq ölümün caynağından qaçıb
qurtulmaq istəyən insanların fəryadını, bir də
vahimə doğuran güllələrin səsini eşidirdi. Ölənlər,
yaralananlar, hay-haray salanlar arasında uşaqlar da az deyildi. Qan su yerinə axırdı.
Qışqırmaqdan, yıxılıb-durmaqdan körpə
Mehdinin taqəti kəsilmişdi. O, sinəsindən,
üz-gözündən qan fışqıran, fəryad
qoparan insanlara baxmağa qorxurdu, dəhşətə gəlirdi.
Daha bilmirdi ki, qardaşları, ata-anası da
onlardan biridir, artıq onlar yoxdur, erməni gülləsinə
tuş gəliblər.
Birdən Mehdi yanında əlisilahlıları
görüb səsini kəsdi, körpə gözləri heyrətdən
böyüdü. Ermənilər qarşılarına
çıxan hər kəsi güllələyirdi. Hətta qocalara, yaralılara, uşaqlara belə rəhm
etmirdilər.
Mehdi o vaxt güllələrdən necə
yayındığını, ermənilərin onu nə
üçün öldürmədiyini bu gün də
möcüzə hesab edir, gördükləri qəddarlıq
ona yuxu kimi gəlir.
Dördyaşlı
Mehdi o gecə ata-anasını, qardaşlarını,
qohumlarını itirdiyini, əsir düşdüyünü,
azərbaycanlıların başına gətirilən
müsibətləri, beynəlxalq təşkilatların
köməyi ilə əsirlikdən azad olunduğunu və
sonrakı illərdə ata-anasız, kimsəsiz bir uşaq
kimi min bir çətinliklərlə üzləşdiyini
xatırladıqca müharibə törədənlərə,
insan qırğınına rəvac verənlərə, qan
içən ermənilərə, ədalətsizliyə nifrəti
birə-min artır.
Bəs
Mehdinin, onun kimi körpə ikən ata-ana
qayğısından məhrum olan, əzizlərini itirən
yüzlərlə uşağın günahı nədir? Axı onların azad, normal yaşamaq, ev-eşik
olmaq, ailə qurmaq, valideynlərinin borcunu qaytarmaq haqqı
vardır. Mehdi isə bu haqdan dörd
yaşında məhrum edilib və indi Goranboy rayonunda dövlət
tərəfindən verilən evdə tənha yaşayır.
O, hər gün ata-anasının, qardaşlarının, qətlə
yetirilən günahsız insanların ruhu ilə sirdaş olur
və onlara söyləyir: “Darıxmayın, əzizlərim,
mütləq Xocalıya qayıdacağıq”.
O, dediklərinə
inanır. İnanır ki, işğal
altında olan torpaqlarımız düşməndən azad
ediləcək, geri dönüb insan qanı ilə
suvarılmış o torpağı öpəcək,
xarabazarlığa çevrilmiş şəhəri abadlaşdıracaq,
ata-baba yurdunda xoşbəxtlik çırağını
yandıracaq və bütün xocalılar kimi şəhid
olanların ruhunu sevindirəcəkdir.
Həqiqətə
çevriləcək arzular
Toy mağarı adamla dolmuşdu. Vağzalının
şirin sədaları altında bəylə gəlin
mağara daxil olarkən məclis bir az da
canlandı, səs-küy daha da artdı. Ani
canlanmadan sonra məclisə dərin bir sükut
çökdü. Gözlər bəyin
atasını - Qədir kişini axtarırdı, hamı onun
xeyir-duasını eşitmək istəyirdi.
Qədir kişi isə mağardan xeyli aralıda qoca tut
ağacının altında başını əllərinin
arasına alıb hönkür-hönkür ağlayır,
sanki dərdini tut ağacına danışırdı...
O,
vaxtı ilə Xocalının sayılıb-seçilən
oğlanlarından biri idi. Qarabağ müharibəsi
başlayan ilk gündən əlinə silah götürüb
torpağının müdafiəsinə qalxmışdı.
Xocalıya hücum zamanı da o, səngərdə
dayanmışdı və xocalıları mühasirədən
çıxarmaq üçün son ana kimi vuruşmuşdu.
Neçələrini azğın düşmənin güllələrindən
xilas edə bilsə də, həyat yoldaşını,
anasını, beş balasını qoruya
bilməmişdi. Ermənilər onları qəddarcasına
qətlə yetirmişdilər.
Qədir toy etdiyi oğlunu isə yalnız bir neçə
həftədən sonra tapa bilmişdi. Onu qonşular
xilas etmişdilər. Ana kol-kosun içərisində
gizlətdiyi dörd balasını ermənilərdən xilas
etmək üçün bir xeyli geri qayıtmış və
uşaqlarına yetişən anda onlarla birlikdə güllələnmişdir.
Ata o gündən ikiyaşlı körpəsinə
bağlanmışdı. Evlənməmişdi,
həyat yoldaşının və nakam balalarının iyini
tək oğlundan almışdı. Dərd
sinəsinə min yerdən çalın-çarpaz dağ
çəksə də, dözmüşdü, igid,
ağıllı bir oğul böyütmüşdü.
Ona ali təhsil vermişdi, sənət
sahibi etmişdi. İndi isə bircə
balasına toy edirdi. Toy etsə də, qonum-qonşudan
sovuşub dərdini ağlayırdı. Ağlamaqla
yaralarına məlhəm qoymaq, ürəyini sakitləşdirmək
istəyirdi. Həyat yoldaşı, uşaqları, əzizləri
bir an belə gözləri önündən
çəkilmirdilər. Axı onlar da bu toyda
oynamalı idilər. Ana qol götürüb ortada
süzməli, oğlunun, gəlininin boynuna sarılmalı,
xeyir-dua verməli, qardaş-bacı qol-qanad acmalı, ata isə
belə yazıq görkəmdə olmamalı idi...
- Qədir,
ay Qədir, ə, haradasan? Gəlsənə, axı camaat səni
gözləyir!
Qədir kişi sanki ayıldı. Gözlərinin
yaşını silib qaçaraq toy mağarına
yaxınlaşdı. Heç nə
olmamış kimi sifətinə xoş bir təbəssüm
gətirməyə çalışdı. İlk olaraq
gəlininin boynunu qucaqlayıb alnından öpdü
- Allah
sizi xoşbəxt eləsin, balalarım, yarıyanlardan olun,
bir-birinizdən ayrılmayın! Sizə qismət olmadı, amma
mən bilirəm, bilirəm ki, nəvələrimin toyu
mütləq Xocalıda olacaq!..
Qədir kişi göz yaşlarını saxlaya bilmədi
və o, ağlaya-ağlaya qol götürüb oynamağa
başladı...
Ruhların
fəryadı
Ağcabədi rayonunun Şotlanlı kənd qəbiristanlığında
yan-yana sıralanmış məzarlar ilk anda diqqəti cəlb
edir. Bu məzarlarda
25 fevral gecəsində Xocalıda amansızlıqla qətlə
yetirilmiş Zəkəriyyə Quliyevin ailə üzvləri
həyat yoldaşı, 2 oğlu, 2 körpə nəvəsi,
5 əzizi uyuyur. O vaxt ailənin başçısı Zəkəriyyə
kişinin 60, nəvələri Sevincin 5, Samirin isə 2
yaşı var idi.
Bu məzarları həyəcansız, ürək
ağrısı keçirmədən seyr etmək çox
çətindir. Ata-ana gənc oğlanları, körpə
nəvələri ilə yan-yanadır. Xoş gündə
doğma el-obasında bir-birlərini bağrına basanlar indi
ata-baba ocağından xeyli kənarda torpağın altında
qoşalaşıblar, sıralanıblar, sakit, səssiz-səmirsiz...
Ancaq Zəkəriyyə
kişi oğlanlarını səsləyə
bilmir, onların boyuna, əməllərinə baxıb
qürrələnmir, nəvələrini qucağına
alıb oxşaya bilmir, onların gül nəfəsini duymur,
həyat yoldaşının harayına yetişməkdə
acizdir, əli qohumlarına çatmır.
İndi
körpə Sevinci, Samiri babasından, nənəsindən,
atasından az bir məsafə ayırsa da,
ancaq bu fidan balalar illərdi ki, əzizlərinə qovuşa
bilmirlər, onların qayğılarından, köməyindən
əbədi olaraq mərhumdurlar. Körpə
ruhları səksəkə içərisindədir. Gözlərində əbədi olaraq erməni
faşistlərinin cəlladlığı, sinələrində
düşmən güllələrinin sağalmaz yaraları,
qulaqlarında insanların fəryadı, atəş səsləri
həkk olunub.
Məzarda uyuyan mərd cüssəli iki oğul nə ata-anasına,
nə də balalarına kömək edə bilmir. Onların səsinə
səs verməkdə, qan sızlayan yaralarına məlhəm
qoymaqda, dərdlərinə şərik olmaqda, heç olmasa
bir kəlmə söz deməkdə belə acizdirlər.
Qohumlar da səssiz-səmirsiz uyuyurlar.
Xocalıda qətlə yetirilənlər təkcə
Ağcabədidə deyil, Ağdamda, Bərdədə, Tərtərdə,
Yevlaxda və digər rayonlarda dəfn olunublar. Onların
çoxu qoca, qadın və uşaqdır.
İnsan
bu məzarları görəndə, qətlə yetirilənlər
haqqında eşidəndə və Xocalı qatillərinin
azadlıqda sərbəst gəzdiklərinin, firavan
yaşadıqlarının, hətta prezident vəzifəsinə
yüksəldiklərinin şahidi olanda ədalətsiz
dünyadan bezir, cəlladları himayə edənləri,
haqqı nahaqqa satanları, xalqların və millətlərin
taleyinə biganə olanları, qaniçən, rəhmsiz rəhbərləri,
dövlət başçılarını, yaramaz,
ikiüzlü beynəlxalq təşkilatları lənətləməkdən
başqa ayrı çıxış yolu tapmır.
Haqdan, ədalətdən,
insan hüquqlarından, demokratiyadan danışan bir çox
ölkə rəhbərlərinin, siyasətçilərin
100 il bundan əvvəl olmamış saxta erməni
soyqırımına gözyaşı axıtmaları, ancaq
25 il bundan əvvəl kütləvi insan qətləri ilə
nəticələnən və real faktlarla sübut olunan
Xocalı soyqırımını dilə gətirməmələri
erməni riyakarlığına, düşmənçiliyinə
bərabər bir hərəkətdir və bəşəriyyətə
xəyanətdir.
Erməni millətçiləri, siyasətçiləri uzun illərdən bəri erməni soyqırımı deyib öz havadarlarının köməyi ilə bunu dünyaya qəbul etdirmək istəsələr də, Türkiyəyə qarşı əsassız ittihamlar irəli sürsələr də, ancaq əsl həqiqətləri, insan qətlləri ilə əlaqədar tutarlı faktları ortaya qoya bilmirlər. Onlar arxivlərin açılmasını belə istəmirlər. Çünki tarix, fakt və hadisələr onların uydurmalarının əleyhinədir.
Bəs onda nə üçün bir çox dövlətlərin rəhbərləri, siyasi xadimləri, ilk növbədə özünü demokratiyanın tərəfkeşi adlandıran Fransa dövlətinin prezidenti, Roma Papası və digərləri tarixdə mövcud olmayan saxta bir hadisəyə belə yas saxlayırlar, uydurulmuş yalan soyqırımı tədbirlərində iştirak etməkdən qürur duyduqlarını nümayiş etdirirlər?
Yaxşı olar ki, onlar dünya ölkələrinin vicdanlı rəhbərləri, siyasətçiləri erməni hiylələrinə uyub saxta məzarların üstündə gözyaşı axıtmaq əvəzinə əsl soyqırımın necə olduğunu görmək, həqiqətləri dərindən dərk etmək üçün Azərbaycana gəlsinlər, Bakıdakı, Qubadakı, Şamaxıdakı, respublikamızın digər rayonlarında olan kütləvi qəbiristanlıqlara, Şəhidlər xiyabanına nəzər yetirsinlər, qocaların, nakam gənclərin, dil açmamış körpələrin faciəli həyat hekayələrini eşitsinlər, tarixin acı dərslərindən ibrət götürsünlər, nəticə çıxarsınlar. Bəşəriyyəti ədalətsizliyə sürükləyib daha böyük fəlakətlərə, insan qırğınlarına yol açmasınlar.
Yoxsa bu gün Azərbaycanda yan-yana düzülən ailə qəbirləri sabah onların ölkəsində salınar, beşyaşlı sevinclərin, ikiyaşlı samirlərin üzləşdiyi faciələr fransız, amerikalı, alman, ingilis uşaqların başına gətirilə bilər.
Ədalətsizliyə son qoyulmayınca, günahkarlar cəzasız qaldıqca, cəllad əməllərini davam etdirdikcə, Xocalı soyqırımı bəşəriyyətin ürək ağrısına, canyanğısına çevrilməyincə, şəhidlərin ruhu sakitləşməyəcəkdir.
Bunu bizə tək şəhidlərimizin ruhu demir - bütün Azərbaycan xalqı, xalqın sevdiyi seçdiyi, böyük hörmət və ehtiram bəslədiyi Prezident İlham Əliyevin dediyi “Biz Azərbaycan bayrağını Şuşada dalğalandıracağıq” şüarı həm də xalqın amalı, müqəddəs vəzifəsidir. Bu, əbədiyyətə qovuşan şəhidlərimizin ruhunun səsidir, çağırışıdır.
Ulu Tanrı, bəşəriyyətin gələcəyini düşünən insanlar mütləq bu səsi eşidəcək və eşitməlidir!
Tahir RZAYEV,
Milli Məclisin deputatı
Azərbaycan.-2015.- 26 fevral.- S.7.