Dəyərlərdən
uzaq düşmüş
Fransanın iflas dövrü
"Bu ali məqamda, bu təntənəli saatda biz bura mənəviyyat
qanunları qarşısında
ürəkdən təzim
etmək və bu dəqiqə qulağı Fransada olan dünyaya bunları deməyə gəlmişik: Dünyada ancaq bir güc
var - ədalətin xidmətində dayanan vicdan. Dünyada ancaq bir şərəf
var - həqiqətin xidmətində dayanan düha!"
Bu fikirlər dahi yazıçı Viktor Hüqonun görkəmli Fransa maarifçilərindən Volter
haqqında məşhur
nitqindəndir.
Əsrlər əvvəl
görkəmli şəxsiyyətləri
olan bir dövlətin dünyanın
indiki inkişaf səviyyəsində rəzil
davranışları ilə
özünü bu qədər dərin mənəvi girdaba, ikrah doğuran natəmizlik bataqlığına
gətirib salması dünyanın tərəqqipərvər
insanlarını məyus
edir.
Korrupsiya qalmaqallarının
mərkəzindəki Fransa
Bu gün Fransa deyəndə yada birinci düşən
ölkədaxili etirazlar,
korrupsiya cinayətləri,
xarici siyasətdəki
uğursuzluqlardır. Fransanın
bundan əvvəlki hakimiyyətləri də tarixdə kifayət qədər qalmaqallarla, bədnam əməllərlə
yadda qalıblar. Amma onların heç birini bu sahədə Emmanuel Makron hakimiyyəti ilə müqayisə etmək olmaz. Çünki Makron hakimiyyəti, birmənalı olaraq Fransa tarixinin ən korrupsioner, hər hansı tərəqqi meyilləri ilə deyil, məhz bu ölkəni
gözdən salan bəd əməlləri ilə ad çıxarmış
ən yarıtmaz hakimiyyətidir.
Rüşvətxorluq, müxtəlif korrupsiya və maxinasiya cinayətləri bu hakimiyyətin əsas cizgiləri olub. İrimiqyaslı maliyyə
maxinasiyalarının başında
isə birbaşa rəhbər şəxslərin
durması heç kimə sirr deyil. Fransa prezidenti
özünü ölkənin
dövlətçilik dəyərlərindən,
qanunlarından o qədər
üstün tutur ki, hətta məhkəmələrə təzyiq
göstərərək onları
rüşvətdə, korrupsiya
əməllərində əli
olanlar haqqında bəraət qərarı
çıxarmağa məcbur
etməkdən belə
çəkinmir.
Yerli mediada verilən xəbərlərə
görə, adı korrupsiya qalmaqallarında çəkilən 72 yaşlı
Fransua Bayru haqqında məhkəmədə
bəraət qərarı
çıxarılması buna
bir nümunədir. Bu isə Makronun
imicinə növbəti
zərbə olmuşdur.
Bayru mərkəzçi
partiyanın rəhbəri
kimi Makronla bir koalisiyada təmsil olunub. 557 nəfərlik Fransa parlamentində 51 deputat yeri bu koalisiyaya
aiddir. Bayru indiyə kimi üç dəfə Fransa prezidentliyinə namizəd olub. Onu da yada
salaq ki, adı korrupsiya kimi ağır cinayətdə hallanan yaşlı siyasətçini
Makronun belə cidd-cəhdlə müdafiə
etməsi heç də səbəbsiz deyil. 2017-ci ildə Makronun hakimiyyətə gəlməsində bu şəxs mühüm rol oynayıb. Bayru Fransa prezidentliyinə
namizədliyini Makronun
xeyrinə geri götürüb.
Makron komandasındakı
şəxslərin tez-tez
üzə çıxan
biabırçı maliyyə
əməlləri artıq
ölkə və dünya mediası üçün adi xəbərlərə çevrilib.
Bu ölkəni bütün dünyada nüfuzdan salan belə bədnam əməlləri hakimiyyət
komandasının doğma
stixiyası olub. Əgər Makron hakimiyyətinin özülünün
2017-ci ildən rüşvət
və korrupsiya üzərində qurulduğunu
yada salsaq, heç bir təəccübə
yer qalmır. Bu barədə hələ seçki kampaniyasında maliyyə saxtakarlığının yol
verildiyi dəfələrlə
Fransa mətbuatında
öz əksini tapmışdır.
Erməni lobbisi
ilə alver
Makronun qalmaqallarında
erməni lobbisi ilə sıx işbirliyi də həmişə aparıcı
xətt kimi keçib. Bu baxımdan, hazırda Makron Fransasının Ermənistanın havadarı
kimi çıxış
etməsinin, bu ölkəni durmadan silahlandırmasının, rəsmi
İrəvanın beynəlxalq
hüquq normalarına
zidd maraqlarına görə bütün qaydaların, dəyərlərin
üzərindən xətt
çəkməsinin arxasında
belə gizli mətləblər, korrupsiya
əlaqələri də
var.
Ümumiyyətlə, pul müqabilində siyasi və iqtisadi sövdələşmələrə
açıqlıq, müxtəlif
qruplarla, xüsusən
erməni lobbisi ilə maxinasiyalar Fransa liderinin siyasi portretinin əsas cizgilərindəndir.
Bütün bunlar özünü dünyaya
"demokratiya" carçısı,
"azad bazar iqtisadiyyatı" məkanı,
insan hüquq və azadlıqlarını
qoruyan dövlət kimi təqdim etmək istəyən Fransanın, əslində,
bütün bunlardan nə qədər uzaq düşdüyünü,
dövlətin başında
duranların şəxsi
maraqları ucbatından
o boyda dövlətin acınacaqlı duruma gəldiyini göstərir.
Bu gün Fransada fermerlər arasında yaranmış kəskin narazılıqlar,
kənd təsərrüfatı
sahəsində çalışan
sahibkarların böyük
şəhərlərdə həyatı iflic etməsi Makron komandasının apardığı
iqtisadi siyasətin nə qədər yanlışlığını, böyük bir tarixi olan Fransaya
necə təsadüfi
bir adamın rəhbərlik etdiyini göstərir. Fransa rəhbərliyi isə öz əməlləri ilə bağlı ictimaiyyətə açıqlama
vermək, yaranmış
vəziyyəti nizama salmaq əvəzinə özünü cəzasızlıq
şəraitində sanaraq
yeni-yeni qalmaqallara səbəb olur. Hazırda ölkənin böyük şəhərlərində
fermerlərin etiraz aksiyaları nəticəsində
yaranmış dəhşətli
natəmizlik mənzərəsi
bu ölkənin indiki hakimiyyətinin əsl siması, hakimiyyətin apardığı
yanlış siyasətin
ümumi mənzərəsidir.
İslamofobiyanı körükləyən
ölkə
Bu gün Fransa bütün Avropa məkanında ksenofobiyanı körükləyən
əsas ölkə sayılır. Bu ölkədə xüsusilə
islamofobiya meyilləri
getdikcə geniş vüsət alır. Hazırda 5,7 milyondan çox müsəlman inanclı şəxsin yaşadığı, yəni
əhalisinin 9 faizə
yaxınını məhz
müsəlmanların təşkil
etdiyi ölkədə
bunun nə demək olduğunu, cəmiyyətdə nə
qədər böyük
nifaq saldığını
bir anlıq özümüz təsəvvür
edək.
İslam inanclı
insanların təqib və təhqir olunması hallarına görə Fransa öndə gedir. Bu ölkədə məscidlərin inşasına
icazə verilmir, hicab qadağası genişlənir, ifadə azadlığı adı altında müsəlmanların
müqəddəs inancları,
görkəmli şəxsiyyətləri
təhqir edilir. Artıq Fransa vandalizm yuvasına çevrilir. Vandalizmi təşviq etməyə
başlayır. Buna Azərbaycanın görkəmli
şəxsiyyətlərindən Xurşidbanu Natəvanın
Fransadakı abidəsinə
göstərilən münasibətdən
hər birimiz şahid olduq. Bu ilin yanvarında
Natəvanın Fransanın
Evian lö Bən şəhərindəki heykəli
vandalların hücumuna
məruz qaldı. Üzərinə qırmızı
boya atılmaqla yanaşı, heykəlin ayrı-ayrı hissələri
qırıldı. Belə
hallar Fransa adına sadəcə utanc gətirir.
Müasir Fransanın
korlanmış imici ətrafında daha bir acınacaqlı mənzərə isə budur ki, belə
bir ölkə Azərbaycan da daxil olmaqla, bir sıra inkişaf
etməkdə olan ölkələr üçün
arbitr rolunu oynamaq istəyir. Necə deyərlər, ortalığa atılaraq ayrı-ayrı ölkələrə
nəyisə öyrətmək,
hansısa prinsipləri
aşılamaq niyyətinə
düşür. Soruşan
gərək, korrupsiyada
ad çıxarmış,
vandalizmi, ksenefobiyanı,
müsəlmanlara qarşı
ayrı-seçkiliyi, neokolonalizmi
dövlət siyasətinə
çevirmiş bədnam
bir ölkədən yaxşı, faydalı nə öyrənmək olar ki?! Bu
gün Fransa başqa ölkələrin
işlərinə qarışmaq,
ayrı-ayrı bölgələrdə,
o cümlədən Cənubi
Qafqazda münaqişə
ocaqları qalamağa
cəhd göstərmək
əvəzinə yaxşı
olar ki, Korsikada, Yeni Kaledoniyada öz haqlarını tələb
edən etnik qruplara qarşı kobud qanun pozuntularına
görə cavab versin. Bilavasitə milli azlıqların dilini, mədəniyyətini,
milli identikliyini qorumağı özündə
ehtiva edən Milli Azlıqlara dair Avropa Xartiyasını
niyə indəyə qədər qəbul etməməsinin səbəblərinə
aydınlıq gətirsin.
Bu ölkənin
ləkəli keçmişi
var
Fransa bu gün özünün ləkəli keçmişinə,
islam ölkələri
və müsəlmanlara
qarşı törətdiyi
qanlı cinayətlərə
görə üzr istəməlidir. Tarixin müxtəlif dövrlərində
50-dən artıq dövlətin
ərazisini işğal
etməsinin, insanlıq
və bəşəriyyət
əleyhinə törətdiyi
cinayətlərin hesabını
verməlidir. Nüvə
sınaqları həyata
keçirməklə Əlcəzairin
müsəlman əhalisini
soyqırımına məruz
qoymuş, bu əhalinin üsyankar liderlərini qətlə yetirdikdən sonra meyitlərini belə verməmiş, onların sümüklərinin qalıqlarını
Fransaya aparmışdı.
Rəsmi Paris bu utancından heç olmasa indi nəticə
çıxarmalıdır. Amma bədnam əməllərini indi də həyasızcasına
davam etdirən Fransanın ləkəli keçmişindən nəticə
çıxarmaq fikri yoxdur.
Ölkə neokolonializm
siyasətini bu gün daha açıq
şəkildə davam
etdirir, beynəlxalq hüququn hamılıqla qəbul edilmiş ümumbəşəri prinsiplərinə
hörmətsizlik nümayiş
etdirərək insan hüquqlarını kobud şəkildə pozur, xalqlar arasında barışın əldə
olunmasına, sülh və əmin-amanlıq mühitinin yaranmasına mane olmaqda davam
edir. Bununla belə, sirkə nə qədər tünd olarsa, öz qabını sındırar, demiş atalarımız. Fransa kimi ölkələrin çirkin siyasəti, öz xislətini qətiyyən gizlətmədən
açıq şəkildə
ortaya qoyması nə vaxtsa bütün dünyaya arbitrlik etmək istəyənlərinn əsl
mahiyyətini ifşa edir, onların sonunu yaxınlaşdırır,
həqiqətən sülh,
inkişaf, rifah və xoşbəxtlik arzusunda olan dövlətləri, xalqları,
ümumi məqsədlər
ətrafında birləşdirir.
İradə ƏLİYEVA,
Azərbaycan.-2024.-
12 mart, ¹ 55.- S.10.