Elm
və yaradıcılıq
yollarında uğurlu
addımlar
İnsan yaşadığı
həyatı zəkası
və təfəkkürü
ilə dərk edir, məqsədinə çatmaq üçün
bütün bacarığını
ortaya qoyur. Buna görə də tale yollarında
arzularının zirvəsinə
ucalır. Belə insanlardan biri də gənc ziyalı xanımlar sırasında mövqeyi ilə seçilən filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının
Gənc Alim və Mütəxəssislər
Şurasının sədr
müavini, eyni zamanda Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunda
Gənc Alim və Mütəxəssislər
Şurasının sədri
Şəfa Əliyevadır.
O, 20 yanvar 1989-cu
ildə Naxçıvan MR Ordubad rayonunda dünyaya göz
açıb. 2011-ci ildə Bakı Slavyan Universitetinin "Azərbaycan
dili və ədəbiyyatı" ixtisasının bakalavr
pilləsini, 2013-cü ildə isə həmin təhsil
ocağının ədəbiyyat nəzəriyyəsi
ixtisasının magistratura pilləsini bitirib.
Şəfa
xanım 2018-ci ildən AMEA-nın Ədəbiyyat
İnstitutunun Ədəbiyyat nəzəriyyəsi şöbəsində
əvvəlcə kiçik elmi işçi, elmi
işçi, 2022-ci ildən isə böyük elmi
işçi vəzifəsində çalışır.
2022-ci ildə filologiya elmləri doktoru, professor Tahirə Məmmədin
rəhbərliyi ilə "Azərbaycan
tənqidi realist dramaturgiyasında dialoq və monoloq"
adlı dissertasiya işini müdafiə edərək filologiya
üzrə fəlsəfə doktoru elmi dərəcəsi
qazanıb.
Elmi işindən
söz açan Şəfa Əliyeva dedi ki, ədəbi-nəzəri
fikirdə tənqidi realizm XX əsrin
başlanğıcında digər ədəbi cərəyanlarla,
xüsusən romantizmlə bərabər parlaq
dövrünü yaşayırdı. Həmin dövrün ədəbi
irsi araşdırıldığı zaman dramaturgiya sahəsindəki
nailiyyətlər, hətta klassik sənət nümunələri
adlanmağa layiq, teatr-səhnə sənətinin
inkişafına təkan verən əsərlərin məhz
bu ədəbi cərəyana aid olması bunu bir daha sübuta
yetirir.
Gənc alim onu da
bildirdi ki, müəllif oxucuya informasiyanı dram əsərində,
əsasən, dialoq və monoloqla ötürür, bu problemin
araşdırılmasının əhəmiyyəti daha da
anlaşıqlı olur. Şeir üçün misra, bənd,
vəzn nə dərəcədə əhəmiyyətlidirsə,
dramaturgiya üçün də monoloq və dialoq o qədər
mühümdür. Ədəbi cərəyanlara uyğun
olaraq dram əsərlərinin kompozisiya elementlərinin
strukturunda, tipajlar aləmində və sairə komponentlərində
dəyişmələr müşahidə olunduğu kimi,
dialoq və monoloqlarda da spesifiklik özünü göstərir.
Bu özünəməxsusluqların araşdırılıb
sistemləşdirilməsi problemi dissertasiya işinin
aktuallığını daha artırırdı.
Şəfa
Əliyeva elmi işində bu sahəni geniş tədqiq
etmiş, maraqlı bir iş yazmış və əldə etdiyi nəticələri ümumiləşdirmişdir.
Ədəbiyyatşünaslar gənc alimin elmi işinə
yüksək dəyər vermişlər.
2015-ci ildə
Şəfa Əliyeva Albaniyanın paytaxtı Tirana şəhərində
Beder Universitetinin təşkilatçılığı ilə
keçirilən simpoziumda "Eleştirel
gerçekçilik ve çağdaş edebi-teorik
bakış" türk dilindəki
çıxışı iştirakçılar tərəfindən
maraqla qarşılanmışdır.
Bundan başqa,
Şəfa Əliyeva 2021-ci ilin noyabrından Nizami Gəncəvi
adına Ədəbiyyat İnstitutunda Gənc Alim və
Mütəxəssislər Şurasının sədri kimi fəaliyyətə
başlayıb. AMEA-nın Gənc Alim və Mütəxəssislər
Şurasının 2022-ci ilin aprelində keçirilmiş
iclasında o, həm də Humanitar Elmlər Bölməsinin
elmi katibi təyin edilmişdir. 2022-2023-cü tədris ili ərzində
Şəfa xanım Azərbaycan Milli Elmlər
Akademiyasının Rəyasət Heyəti və ABŞ
Dövlət Departamentinin Virtual İngilis Dili Müəllimi
Proqramını uğurla bitirərək sertifikat
almışdır. AMEA-nın Rəyasət Heyətinin 13 mart
2023-cü il tarixli qərarı ilə o, Elm Günündə
"İlin gənc alimi" diplomuna layiq
görülmüşdür.
2023-cü ildə
"Heydər Əliyev İli" çərçivəsində
Cəfər Cabbarlı adına Azərbaycan Dövlət Teatr
Muzeyinin keçirdiyi tədbirdə Şəfa xanım
"Müasir Azərbaycan gəncliyinin inkişafında Heydər
Əliyev fenomeni" adlı məruzə ilə
çıxış etmişdir. "Heydər Əliyevin
idealları və müasir gənclik" adlı məruzəsini isə
iştirakçılar ingilis
dilində dinləmişdilər.
O, 2023-cü ildən
Ədəbiyyat İnstitutu üzrə ERASMUS +(Erasmus plyus)
proqramının koordinatorudur. Həmin ilin noyabrında Avropa və
Asiyadan olan gənc alimlərin MDB İcraiyyə Komitəsinin
tərəfdaşlığı, Beynəlxalq Elmlər
Akademiyaları Assosiasiyası və Rusiya Federasiyasının
Avrasiya İqtisadi İttifaqının həmsədrliyi ilə
Moskva şəhərində
"Elm Qitəsi" akademik forumunda iştirak
etmişdir. "İrsin qorunması" elmi panelində
"Poetik və dramatik əsərlərdə bədii təkrarın
üslubi funksiyası" mövzusunda çıxış
etmişdir.
Filologiya üzrə
fəlsəfə doktoru Şəfa Əliyeva elmi əsərlərini
Azərbaycan, türk, rus və ingilis dillərində
yazır. Gənc alim 30-dan çox elmi əsərin müəllifidir.
Yaxın günlərdə onun "Dramatik nitqin komponentləri"
adlı monoqrafiyası işıq üzü görəcək.
Vahid
MƏHƏRRƏMOV,
Azərbaycan.-2024.-
14 mart, № 57.- S.10.