Azərbaycanda böyük
sosial və infrastruktur
layihələri icra edilir
Bu, iqtisadi siyasətin prioritet istiqamətlərindən biridir
Son on ildə Azərbaycanda
bütün sahələrdə
böyük tərəqqi
əldə edilmiş,
respublikamız dünyanın
ən sürətlə
inkişaf edən ölkələrindən birinə
çevrilmişdir. Prezident
İlham Əliyev Azərbaycan Respublikası
regionlarının sosial-iqtisadi
inkişafı dövlət
proqramlarının icrasına
həsr olunmuş konfransdakı giriş nitqində bu proqramların son on ildə
ölkənin yüksək
templi və davamlı inkişafında
çox əhəmiyyətli
rol oynadığını
vurğulayıb: “Son on il ərzində Azərbaycan dünyada ən sürətli templərlə inkişaf etmişdir. İqtisadiyyat
3,4 dəfə artmışdır. Heç
bir başqa ölkədə son on il ərzində iqtisadiyyat bu qədər artmamışdır.
Bunun başlıca səbəbi
aparılan islahatlar, ölkəmizdə hökm
sürən sabitlik, ictimai asayişdir. Əlbəttə ki, sabitlik və düşünülmüş
siyasət iqtisadi sahədə inkişafa da gözəl şərait yaratmışdır.
Azərbaycanda iqtisadi islahatlar
siyasi islahatlarla tamamlanır. Bu iki istiqamət arasında uzlaşma vardır. Hesab edirəm ki, Azərbaycan təcrübəsi
bu baxımdan başqa ölkələr
üçün də
maraqlı ola
bilər. İki proqramın icra edilməsi nəticəsində
sənaye istehsalı
2,7 dəfə artmışdır. Əgər proqramın
icrasının ilk illərində
iqtisadiyyat və sənaye daha çox neft sektoru hesabına artırdısa, son illərdə
qeyri-neft sektorumuz ölkəmizin uğurlu inkişafını təmin
edir. Təsadüfi
deyildir ki, keçən il
qeyri-neft sektorumuzun artımı təqribən
10 faiz təşkil edirdi. Bu da dünya miqyasında ən böyük göstəricilərdən biridir”.
Bu sahədə həyata
keçirilən siyasətin
nəticələri ona
görə uğurludur
ki, Azərbaycanda çox böyük sosial və infrastruktur layihələri
icra edilir. Bu nailiyyətlərin əldə
edilməsində müstəsna
rolu olan Dövlət proqramları
regionların iqtisadi potensialının əhəmiyyətli
dərəcədə artmasına,
infrastruktur təminatının,
kommunal xidmətlərin
keyfiyyətinin daha da yaxşılaşmasına
müasir müəssisələrin
açılmasına səbəb
oldu. Azərbaycanı dinamik tərəqqi
edən ölkəyə
çevirdi.
Cənab
İlham Əliyev 10 il ərzində
ölkənin bölgələrinə
səfərləri çərçivəsində
1300-dən artıq müxtəlif
təyinatlı infrastruktur
obyektlərinin və yeni müəssisələrin
açılış və
təməlqoyma mərasimlərində
şəxsən iştirak
edib, müəssisələrin
fəaliyyəti ilə
yaxından tanış
olub. Bu zaman ictimaiyyətlə keçirilən
görüşlərdə qaldırılmış məsələlərin
həlli məqsədilə
əlavə olaraq 737,4 milyon manat
vəsaitin ayrılması
barədə dövlət
başçısının imzaladığı 240 sərəncam
regionların inkişafına
göstərilən diqqətin
bariz nümunəsidir.
Ümumilikdə proqramların
icrasına bütün
mənbələr hesabına
50,7 milyard, o cümlədən birinci proqramın icrasına 16 milyard ikinci proqramın icrasına isə 34,7 milyard manat vəsait yönəldilib.
Ölkənin inkişafının mühüm
amillərindən olan
infrastruktur təminatının
yaxşılaşdırılması məqsədilə 10 ildə
yol-nəqliyyat infrastrukturunun,
elektrik, qaz və su təchizatının
yenilənməsi işləri
aparılıb. Bundan əlavə, 10 ildə
su anbarları, hidroqovşaqlar, kanallar, dremey şəbəkələri
yüzlərlə subartezian
quyusu inşa edilib və ya əsaslı təmir olunub. Bu obyektlər aqrar
sektorun, sahibkarlığın
inkişafını sürətləndirib,
yeni torpaqların dövriyyəyə cəlb
edilməsinə yol açıb.
Bu illər ərzində
enerji təchizatının
daha da yaxşılaşması
sahibkarlığın, kiçik
biznesin, ümumiyyətlə,
bütün iqtisadiyyatın
davamlı inkişafı
üçün möhkəm
zəmin yaradıb. 10 ildə Azərbaycanın elektrik enerjisi sistemində 17 yeni elektrik stansiyası istismara verilib. 10 min kilometrdən çox elektrik verilişi xətləri və 1500-dən çox yarımstansiya inşa edilib və ya yenidən qurulub. 2006-cı ildən
başlayaraq, hər il iki yeni elektrik stansiyası
istifadəyə verilib.
Bu, Azərbaycanın elektrik energetikası tarixində rekord göstəricidir. Nəticədə 2300 meqavatdan artıq yeni generasiya gücləri əldə edilib. Belə ki, 2006-cı ildə Astarada, Şəkidə, Xaçmazda və Naxçıvanda hər birinin gücü 87 Mvt, 2007-ci ildə Bakıda 105 Mvt, 2008-ci ildə Sənqəçalda
300 Mvt, 2009-cu ildə Şahdağda 105 Mvt, Sumqayıtda 525 Mvt, 2013-cü
ildə Şirvanda 780
Mvt gücündə istilik elektrik stansiyaları işə salınıb.
Bölgələrdə 500-dən çox
sənaye müəssisəsi,
o cümlədən Sumqayıtda
texnologiyalar və tekstil parkları, Naxçıvanda sement, mərmər və avtomobil, Qazaxda sement, Gəncədə alüminium, Goranboyda gips və məhsulları, Mingəçevirdə polietilen
borular, elektron avadanlıqları, Sumqayıtda
kağız emalı,
bitki yağları, günəş panelləri,
Masallıda və Abşeronda kərpic, Hacıqabulda seramik plitələr, Gədəbəy
və Daşkəsəndə
qızıl emalı,
Oğuzda qarğıdalı
emalı və qlükoza, İmişlidə
şəkər, bitki
yağları və qarışıq yem zavodları, Masallıda mebel fabriki, yüzlərlə digər
tikinti materialı, mebel, emal, çörək
və digər müasir müəssisələr
istifadəyə verilib.
10 ildə güzəştli
kreditlərin 64 faizi kənd təsərrüfatı
məhsullarının istehsalı
və emalı layihələrinə ayrılıb. Belə
ki, illik istehsal gücü 55 min
ton quş əti, 84 milyon damazlıq və 164 milyon əmtəəlik yumurta olan 39 quşçuluq müəssisəsinə 100 milyon
manat kredit verilib. Sənaye quşçuluğunun istehsal gücü 100 min tona çatdırılıb.
Quş əti istehsalı 51 faiz artaraq 97 min ton, o cümlədən
sənaye üsulu ilə 2,6 dəfə
artaraq 55 min ton olub. Bu tədbirlər nəticəsində quş
əti idxalı 73 faiz azalıb.
Bununla yanaşı, 20 min başlıq
16 cins heyvandarlıq kompleksinin, illik gücü 175 min ton olan 7
süd, illik gücü 81 min ton olan 7 ət istehsalı müəssisənin açılması
nəticəsində ət
və süd istehsalı artıb, ölkənin ərzaqla özünütəminetmə səviyyəsi
yüksəlib. Eyni zamanda 28 intensiv bağçılıq və
üzümçülük təsərrüfatının, 30 müasir istixana kompleksinin və illik gücü 120 min ton olan 15 meyvə-tərəvəz
emalı müəssisələrinin
fəaliyyətə başlaması
nəticəsində bu
sahədə istehsal və ixrac imkanları
xeyli artıb.
Kənd
təsərrüfatı məhsullarının
təcarükü, saxlanması
və satışı
üzrə ümumi tutumu 203 min ton olan 40 logistik mərkəzin və ümumi tutumu 342 min ton olan 21 taxıl anbarı kompleksinin yaradılması
əhalinin ilboyu keyfiyyətli yerli məhsullarla təminatında
istehsal olunan meyvə-tərəvəzin və
taxılın tədarükündə,
ixracın artmasında,
qiymətlərin sabitliyinin
təmin edilməsində
mühüm rol oynayır.
Hazırda yeni ixrac bazarlarının
müəyyənləşdirilməsi və ərzaq məhsullarının ixracının
artırılması məqsədilə
ixrac qabiliyyətli müəssisələrin yaradılması,
qloballaşdırma, saxlanma,
daşınma imkanlarının
artırılması üzrə
layihələr həyata
keçirilir.
Müasir
infrastruktur layihələrinin
icrasının müsbət
nəticəsidir ki,
10 il ərzində qeyri-neft ixracı 4,7 dəfə o cümlədən
meyvə-tərəvəzin emalı məhsullarının
ixracı 2,5 dəfə
ixrac olunan qeyri-neft məhsullarının
çeşidi 1,7 dəfə
ixrac ölkələrinin
sayı isə 20 vahid artıb.
Yerli istehsalın gücləndirilməsi,
idxaldan asılılığın
azaldılması və
ixrac yönümlü
məhsulların yetişdirilməsinin
prioritet olduğunu bildirən cənab İlham Əliyev vurğulayıb ki, aqroparkların logistika məkəzlərinin yaradılması
məsələlərinə diqqət yetirilməlidir:
“Həm Azərbaycanda,
həm başqa ölkələrdə logistika
mərkəzləri yaradılmalıdır
və biz yeni istehlak bazarlarına çıxmalıyıq. Bu gün Azərbaycan artıq öz kənd təsərrüfatı
məhsullarını ixrac
edir və gələcəkdə bu daha da böyük
rəqəmlərlə ölçüləcəkdir.
Ona görə, yeni bazarlara çıxışı
təmin etmək vacib məsələdir”.
Şükür ƏLİZADƏ,
Respublika.-2014.- 19 fevral.- S.1.