Azərbaycan Prezidentinin
inqilabi sosial islahatlar
paketi
Ölkədə həyata
keçirilən daxili siyasətin mərkəzində Azərbaycan
vətəndaşı dayanır
Azərbaycanda həyata keçirilən
bütün layihələr, görülən işlər son
nəticədə əhalinin sosial rifahının yüksəlməsinə,
yaşayış şəraitinin yaxşılaşmasına
xidmət edir. Prezident İlham Əliyevin siyasətinin
əsasında da insanların həyat və güzəranının
yüksəldilməsi dayanır. Dövlət
başçısı “Neft kapitalını insan kapitalına
çevirmək” kimi böyük bir ideya irəli sürüb
və onu uğurla həyata keçirir.
Bu illər ərzində bir-birinin ardınca
regionların sosial-iqtisadi inkişafı ilə bağlı
dövlət proqramları qəbul edilib. Üç
belə proqram nəticəsində Azərbaycanın
regionları tamamilə simasını dəyişib, yeni yollar
çəkilib, yeni infrastruktur yaradılıb, bir çox
önəmli məsələlər öz həllini tapıb,
o cümlədən, sosial infrastruktur sahəsində. 3200-dən çox məktəb tikilib və təmir
edilib. 640-dan çox tibb müəssisəsi
tikilib və yenidən qurulub. Bakı şəhərində
səhiyyə sahəsində çox böyük işlər
görülüb, yeni xəstəxanalar, tibb müəssisələri
yaradılıb.
İnfrastruktur layihələrinin icrası ilə
bağlı böyük işlər görülüb. Bu gün
qazlaşdırmanın səviyyəsinə görə Azərbaycan
dünyada lider ölkələrdəndir,
qazlaşdırmanın səviyyəsi 95 faizə
çatıb. Ən ucqar dağ kəndlərinə
də qaz xətləri çəkilib. Əhalinin
elektrik və su ilə təchizatı kimi məsələlərdə
də böyük işlər görülüb.
Prezident İlham Əliyev təxminən son bir ildə həyata
keçirilən sosial islahatlar paketi haqqında
danışaraq bildirib ki, bu prosesə hazırlıq keçən
ildən başlanıb. “Prezident seçkilərindən sonra
andiçmə mərasimində əslində, görüləcək
işlərlə bağlı mənim tərəfimdən
göstərişlər verildi, yeni yanaşmanın
konturları müəyyən edildi. Əlavə
maliyyə vəsaiti imkan verir ki, biz sosial sahəni daha da
gücləndirək. Minimum əməkhaqqı və
minimum pensiyalar təxminən 40 faiz, sosial müavinətlər
orta hesabla 2 dəfə, məcburi köçkünlərə
verilən müavinət 50 faiz artmışdır, tələbələrin
təqaüdü, şəhid ailələrinə, Qarabağ
müharibəsi əlillərinə verilən müavinətlər
artmışdır. Nəyin hesabına, əlbəttə
ki, islahatların hesabına. Ona görə
ki, biz daha səmərəli işləyirik, şəffaflığı
təmin edirik, biznes mühiti yaxşılaşır. Bu, bizə imkan verir ki, bu məsələləri həll
edək”.
Azərbaycan Prezidentinin həyata keçirdiyi daxili siyasətin
mərkəzində Azərbaycan vətəndaşı
dayanır. Bunu dövlət başçımızın
özü də dəfələrlə qeyd edib. Bu, hətta bəzi beynəlxalq iqtisadi və maliyyə
təşkilatlarının hesabatlarında da öz əksini
tapıb. Prezidentin istər əvvəllər,
istərsə də 2019-cu ilin son bir neçə ayında
imzaladığı fərman və sərəncamlar göstərir
ki, İlham Əliyevin sözü ilə əməli birdir,
ölkəmizdə əhalinin bütün təbəqələrinə
dövlət tərəfindən yüksək səviyyədə
diqqət və qayğı göstərilir. Dövlət
başçısı Nazirlər Kabinetinin 2018-ci ilin
yekunları ilə bağlı iclasında bu barədə
deyib: “Görülən bu işlər nəticəsində
üç milyon insan imzalanmış fərmanlardan bu və
ya digər formada faydalanıb, vətəndaşların maddi
vəziyyəti yaxşılaşıb, onları narahat edən
problemlər öz həllini tapıb. Gələcəkdə
biz bu istiqamətdə addımlarımızı
atacağıq. Əminəm ki,
qarşıda duran bütün vəzifələr uğurla
icra ediləcək”.
Dövlət
başçısı bəyan edib ki, yeni iş yerlərinin
yaradılması Azərbaycanda daimi proses olmalıdır. Son
15 il ərzində 2 milyon iş yeri
yaradılmışdır. Ancaq bu müddət ərzində əhali
də 1,7 milyon artmışdır. “İş yerlərinin yaradılması
üçün sərmayə qoyuluşu əsas vəzifədir.
Dövlət tərəfindən yaradılan iş yerləri,
sadəcə olaraq, sosial xarakter alır. Biz bunu
edirik və edəcəyik. Ancaq bu missiyanı özəl
sektor sərmayə qoyuluşu hesabına öz üzərinə
götürməlidir... İş yerlərinin
yaradılması üçün, əlbəttə ki, vacib
amillərdən, vasitələrdən biri özünüməşğulluq
proqramıdır. Biz buna da
başlamışıq. Bu proqram çox
böyük rəğbət qazanıb. Biz
hər il özünüməşğulluq proqramı çərçivəsində
təqribən 7 minə yaxın insanı işə cəlb
etmək fikrindəyik”.
Prezident İlham Əliyev şəhid ailələrinə
daim diqqət və qayğı göstərir, onların həyat
şəraitinin və güzəranlarının
yaxşılaşdırılması üçün
ardıcıl tədbirlər görür. Prezidentin “Azərbaycan
Respublikasının ərazi bütövlüyü uğrunda
həlak olmuş, ölmüş və hərbi əməliyyatlarla
əlaqədar xəbərsiz itkin düşdüyünə
görə ölmüş elan edilmiş hərbi
qulluqçuların ailə üzvlərinin sosial müdafiəsinin
yaxşılaşdırılması ilə bağlı əlavə
tədbirlər haqqında” 2018-ci il 19 aprel
tarixli fərmanı bu istiqamətdə atılan növbəti
humanist addımdır. Bu fərmanla şəhid
ailələrinə 11 min manat məbləğində birdəfəlik
ödəmə verildi. Proses 12 mindən
artıq şəhid ailəsini əhatə etdi. Hərbçilərin sosial problemlərinin həllinə
daim diqqət yetirilir. İndiyə qədər
1279 hərbçi ailəsi mənzillərlə təmin
olunub. Məcburi köçkünlərə
qayğı da dövlət siyasətində mühüm yer
tutur. Prezident İlham Əliyevin sərəncamı
əsasında Bakının Kürdəxanı qəsəbəsində
tikilmiş 810 məcburi köçkün ailəsi
üçün yeni yaşayış kompleksinin istifadəyə
verilməsi dövlətin öz vətəndaşına
qayğısının növbəti nümunəsi oldu.
Təkcə keçən il məcburi
köçkünlər üçün 5 mindən çox
mənzil inşa edilib. Bu il isə minimum 6
min mənzilin istifadəyə verilməsi nəzərdə
tutulur.
Prezidentin
bu il fevralın 27-də
imzaladığı “Məcburi köçkünlər və
onlara bərabər tutulan şəxslər üçün
vahid aylıq müavinətin artırılması haqqında”
sərəncam da Azərbaycan vətəndaşının
layiqli həyatının təmin edilməsi məqsədi
daşıyır. Belə şəxslərin aylıq
müavinəti 2017-ci il yanvarın 1-dən
hər bir şəxs üçün 36 manat məbləğində
müəyyən edilib. 2018-ci il martın
1-də bu rəqəm 10 faiz artırılıb. Bu il isə artım 50 faiz həddindədir.
Prezident
İlham Əliyevin 25 fevral 2019-cu ildə imzaladığı
“Əhalinin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi sahəsində
əlavə tədbirlər haqqında” sərəncam 600 minə
qədər vətəndaşa dövlət
qayğısının əhəmiyyətli şəkildə
artırılmasını nəzərdə tutur. Əsl
inqilabi addım adlandırılan bu sərəncama əsasən,
sosial müavinətin məbləğinin yaşa görə
müavinət alanlar üçün 73 manatdan 130 manata, I qrup
əlilliyə görə 150 manata, II qrup əlilliyə
görə 130 manata, III qrup əlilliyə görə 110
manata, sağlamlıq imkanları məhdud 18 yaşınadək
uşaqlar üçün 82 manatdan 150 manata, ailə
başçısını itirməyə görə isə
ailə üzvlərinin hər biri üçün 68 manatdan
80 manata çatdırılması nəzərdə tutulur.
Bundan əlavə,
iki yeni Prezident təqaüdü təsis edildi: birinci qrup əlilliyi
olan şəxslərə və sağlamlıq imkanları məhdud
18 yaşınadək uşaqlara qulluq edənlərə 50
manat məbləğində, eləcə də müharibə
veteranlarına kommunal, nəqliyyat və digər xidmətlərə
görə sosial müavinət, habelə döyüşən
ordunun tərkibində xidmət etmiş müharibə
iştirakçılarının əmək
pensiyasının sığorta hissəsinə əlavə əvəzinə
80 manat məbləğində Azərbaycan Respublikası
Prezidentinin təqaüdü.
Prezident
İlham Əliyevin sərəncamı ilə sosial müavinətin
məbləğinin valideynlərini itirmiş və valideyn
himayəsindən məhrum olmuş uşaqların qəyyumları
(himayəçiləri) üçün 61 manatdan 100 manata,
müddətli həqiqi hərbi xidmət
qulluqçularının uşaqları üçün 68
manatdan 100 manata, beşdən çox uşağı olan
qadınların hər uşağı üçün 33
manatdan 55 manata, uşağın anadan olmasına görə
109 manatdan 200 manata, dəfn üçün ödənilən
sosial müavinətin məbləğinin isə 146 manatdan 300
manata çatdırılması, əminəm ki, həmin
kateqoriyaya aid vətəndaşlarımızın həyat
şəraitinə birbaşa müsbət təsir edəcək.
Bu artımlar üçün bu ilin 9 ayında əlavə
olaraq 300 milyon manat, illik isə 400 milyon manat vəsait
ayrılır.
Bundan əlavə, aztəminatlı ailələrin, tələbələrin,
təqaüdçülərin, müəllimlərin, həkimlərin
maaşlarının artırılması istiqamətində
atılan addımlar çox böyük işdir. Bu, cənab
Prezidentin öz xalqına, millətinə olan böyük diqqətidir.
Ölkə Prezidentinin bu addımları əhali
tərəfindən də çox yüksək qiymətləndirilir.
Təsadüfi deyildir ki, Prezident İlham
Əliyevin bu ilin əvvəlindən bəri
imzaladığı fərman və sərəncamlar nəticəsində
sosial müdafiəsi gücləndirilən insanların ümumi
sayı 3 milyonu keçir. Bu, İlham
Əliyevin sosial müdafiə, xalqın rifah halının
yüksəldilməsi, xüsusilə qayğıya
ehtiyacı olan insanların həyat şəraitinin
yaxşılaşdırılması ilə bağlı irəli
sürdüyü sosial islahatlar paketinin tərkib hissəsidir.
Prezidentin özünün söylədiyi kimi, ədalət
prinsipinə riayət olunmalıdır. Bu
addımlar göstərdi ki, İlham Əliyev Azərbaycan
xalqının bütün təbəqələrinin
Prezidentidir.
Prezidentin atdığı mühüm addımlardan biri
də “Bəzi çoxmənzilli binaların istismarına icazə
verilməsinin sadələşdirilməsi haqqında” fərman
imzalamasıdır. Fərmanda qeyd olunur ki, son illərdə
Azərbaycan iqtisadiyyatının bütün sahələrində,
o cümlədən inşaat sektorunda əhəmiyyətli
inkişaf müşahidə olunur, şəhərsalma və
tikinti sahələrində irihəcmli investisiyaların
böyük hissəsi çoxmənzilli yaşayış
binalarının tikintisinə yönəldilir. Ancaq indiyədək inşa olunmuş bir çox
yaşayış binalarında vətəndaşlar problemlərlə
qarşılaşırlar. Son nəticədə
isə həmin binaların rəsmiləşdirilməsi
mümkün olmur. Bütün bunları nəzərə
alaraq Azərbaycan Prezidenti insanlarımızın həyat
şəraitini və yaşayış səviyyəsini
yüksəltmək məqsədilə növbəti humanist
addımını atıb. Fərmana əsasən, Azərbaycan
Respublikasının Fövqəladə Hallar Nazirliyi, Azərbaycan
Respublikasının Dövlət Şəhərsalma və
Arxitektura Komitəsi və ya əlaqədar yerli icra hakimiyyəti
orqanları 2019-cu il yanvarın 1-dək
tikilmiş çoxmənzilli binaları müayinədən
keçirərək, öz rəylərini verəcək və
göstərilən konkret müddətdə
buraxılmış səhvlər və
çatışmazlıqlar aradan qaldırılacaq. “Azərsu”
və “Azərişıq” açıq səhmdar cəmiyyətləri
və Azərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin
“Azəriqaz” İstehsalat Birliyi həmin binaların su,
işıq və qazla təchizatı istiqamətində
öz üzərlərinə düşən vəzifələri
icra edəcəklər. İnqilabi addım kimi
dəyərləndirilən bu qərardan on minlərlə ailə
bəhrələnməkdədir.
İlham Əliyevin imzaladığı “Azərbaycan Respublikasında fiziki şəxslərin problemli kreditlərinin həlli ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında” fərman isə xüsusi qeyd edilməlidir. Təsadüfi deyil ki, vətəndaş dolların manata nisbətən məzənnəsinin 0,78 manat olduğu dövrdə dollar krediti götürmüşdüsə, devalvasiyadan sonra krediti yüksək məzənnə ilə ödəyib borcunu bağlamışdısa, indi həmin iki məzənnə arasındakı fərq ona geri qaytarılır. Söhbət yalnız devalvasiyalar dövründə götürülmüş dollarla kreditlərdən gedir. 10 min dollardan çox olan kreditlərə də güzəşt şamil edilmir. Bundan əlavə, problemli kreditlərlə bağlı məhkəmə işlərinin hamısına yenidən baxılması nəzərdə tutulur.
Bütövlükdə, 2019-cu ilin əvvəlindən bəri sosial sahədə qəbul olunmuş qərarlar öz miqyasına, əhatə dairəsinə görə, sözün əsl mənasında, inqilabi qərarlardır. Bu addımlar cənab Prezident tərəfindən birbaşa insanlarımızın rifahının yaxşılaşdırılması, yaşayışının asanlaşdırılması istiqamətində atılıb.
Paşa
ƏMİRCANOV
Xalq qəzeti.- 2019.- 25 may.- S.5.